Wanneer je een vergunning nodig hebt
Je vraagt een omgevingsvergunning aan als de dakkapel niet onder de vrijstelling van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) valt en het omgevingsplan hem ook niet vrijstelt. Dat is meestal zo als de dakkapel aan de voorkant komt, in een zijdakvlak dat naar de straat is gekeerd, niet aan de vijf maten voldoet of in, aan of op een monument komt.
In een rijksbeschermd stads- of dorpsgezicht is alleen een achterdakvlak vrij dat niet naar openbaar gebied is gekeerd. De maten en uitzonderingen staan in Dakkapel zonder vergunning, de regels voor de straatkant in Dakkapel aan de voorkant of zijkant.
Je vraagt dan één vergunning aan: voor de omgevingsplanactiviteit. Dat is het ruimtelijke deel, dus de toets aan het omgevingsplan en aan welstand. Voor het technische deel van een dakkapel is volgens artikel 2.27 Bbl geen vergunning nodig, al moet de dakkapel wel aan de technische regels van het Bbl voldoen.
Bij een rijksmonument is de dakkapel ook een rijksmonumentenactiviteit. Volgens de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed kun je die samen met de omgevingsplanactiviteit in één aanvraag indienen, of in losse aanvragen.
Gaat het je alleen om meer licht op zolder, dan heb je voor een dakraam vaak geen vergunning nodig.
Begin met de vergunningcheck
De eerste stap is de vergunningcheck in het Omgevingsloket. Volgens IPLO zie je daar of je voor je dakkapel een vergunning moet aanvragen of een melding moet doen. Is dat nodig, dan kun je in het Omgevingsloket meteen de aanvraag doen.
Houd de plek op het dak en de maten van je ontwerp bij de hand. Dan kun je de vragen precies beantwoorden.
Waar de gemeente op let
De gemeente toetst je aanvraag aan het omgevingsplan, met de regels over bouwen op jouw perceel. Het bestemmingsplan is sinds 2024 onderdeel van het omgevingsplan. Je vindt de regels in het Omgevingsloket onder Regels op de kaart.
Zolang je gemeente ze niet heeft vervangen, staan in het omgevingsplan ook de regels van de bruidsschat. Volgens artikel 22.29 van de bruidsschat toetst de gemeente onder meer of de dakkapel niet in strijd is met de bouwregels in het omgevingsplan. Ook kijkt zij of het uiterlijk en de plaatsing niet in strijd zijn met redelijke eisen van welstand, beoordeeld volgens de welstandsnota.
In een gebied dat de gemeente welstandsvrij heeft gemaakt, vervalt die welstandstoets. De gemeente mag de vergunning ook verlenen als het plan niet past bij de welstandsnota, als zij vindt dat dat toch moet. Lees de criteria voor jouw gebied in de welstandsnota.
Weet je niet zeker of je dakkapel past, vraag de gemeente dan of je het plan vooraf kunt bespreken. Neem een schets, foto's van het dak en de maten mee.
De stukken voor de aanvraag
Welke stukken je moet inleveren, staat in het omgevingsplan (artikel 7.207b Omgevingsregeling). Het Omgevingsloket geeft volgens de Rijksoverheid automatisch aan welke stukken bij je aanvraag horen.
In de bruidsschat staan de stukken in artikel 22.35. Daar horen onder meer bij:
- een opgave van de bouwkosten;
- het huidige en het beoogde gebruik van het bouwwerk en de grond die erbij hoort;
- de bruto inhoud in kubieke meters en de bruto vloeroppervlakte in vierkante meters van het deel waar de aanvraag over gaat;
- een situatietekening van de bestaande en van de nieuwe toestand;
- de hoogte van het bouwwerk ten opzichte van het straatpeil en het aantal bouwlagen.
Welke tekeningen dat in de praktijk zijn, lees je in Welke tekeningen heb je nodig voor een vergunning?. Wie ze voor je kan maken, staat in Architect of bouwkundig tekenaar.
Indienen en betalen
Je dient de aanvraag online in via het Omgevingsloket. Volgens de Rijksoverheid kan het ook per post: dan print je het formulier uit het Omgevingsloket en stuur je het naar de gemeente.
Voor de aanvraag rekent de gemeente leges. De Rijksoverheid schrijft daarover:
De gemeente berekent kosten voor de vergunningsaanvraag. Verleent de gemeente de vergunning niet? Ook dan moet u mogelijk kosten betalen. De bedragen verschillen per gemeente en staan in de gemeentelijke legesverordening.
Hoe lang het duurt
Een aanvraag voor een dakkapel volgt in de regel de reguliere procedure. Dan gelden deze termijnen uit de Omgevingswet en de Algemene wet bestuursrecht (Awb).
| Moment | Termijn | Regel |
|---|---|---|
| Besluit op de aanvraag | binnen 8 weken na ontvangst | artikel 16.64 Omgevingswet |
| Verlenging | één keer, met hooguit 6 weken | artikel 16.64 Omgevingswet |
| Vergunning werkt | vanaf de dag na de bekendmaking | artikel 16.79 Omgevingswet |
| Bezwaar door belanghebbenden | 6 weken, vanaf de dag na de bekendmaking | artikel 6:7 en 6:8 Awb |
Moet een ander bestuursorgaan met het besluit instemmen, dan is de beslistermijn 12 weken in plaats van 8.
De uitgebreide procedure geldt alleen in deze situaties (artikel 16.65 Omgevingswet):
- het Omgevingsbesluit wijst het geval aan, bijvoorbeeld een ingrijpende wijziging van een rijksmonument (artikel 10.24 Omgevingsbesluit);
- jij vraagt erom of stemt ermee in;
- de gemeente kiest ervoor bij een buitenplanse omgevingsplanactiviteit met aanzienlijke gevolgen voor de omgeving, waartegen naar verwachting verschillende belanghebbenden bedenkingen hebben.
Beslist de gemeente niet op tijd, dan krijg je de vergunning niet automatisch: artikel 16.64 sluit dat uit. Wat je dan kunt doen, lees je in Hoe lang duurt een omgevingsvergunning?.
Na het besluit
Een verleende vergunning werkt meestal vanaf de dag na de bekendmaking. Soms staat in de vergunning dat die pas 4 weken na de bekendmaking in werking treedt. De gemeente moet dat bepalen als het werk volgens haar in die weken iets kan veranderen dat niet te herstellen is, en de regels juist bedoeld zijn om dat te beschermen (artikel 16.79 Omgevingswet).
Vraagt iemand in die 4 weken de rechter om een voorlopige voorziening, dan treedt de vergunning pas in werking als de rechter heeft beslist. Lees het besluit daarom goed.
Buren en andere belanghebbenden kunnen binnen 6 weken bezwaar maken. Een bezwaar schorst de vergunning niet (artikel 6:16 Awb), maar het besluit kan na bezwaar nog veranderen. Wie eerder begint met bouwen, bouwt op een besluit dat nog niet vaststaat.
Als de gemeente nee zegt
Past de dakkapel niet in het omgevingsplan, dan kijkt de gemeente volgens het stappenplan van IPLO nog of de vergunning kan met een binnenplanse afwijkregel of als buitenplanse omgevingsplanactiviteit. Dat laatste heet ook wel afwijken van het omgevingsplan. Wordt de vergunning geweigerd, lees dan Omgevingsvergunning geweigerd: wat nu?.
Wat er op je eigen adres geldt
Voor veel gemeenten zie je bij de cijfers per gemeente hoeveel aanvragen voor een dakkapel er zijn gedaan. Wil je eerst weten welke plannen er op je adres gelden, gebruik dan de gratis check per adres.